“ไข้เลือดออก โรคร้ายใกล้ตัว ป้องกันได้ หากรู้เท่าทัน”

โรคไข้เลือดออกเป็นโรคติดเชื้อไวรัสที่พบได้บ่อยในประเทศไทย โดยเฉพาะในช่วงฤดูฝน ซึ่งเป็นช่วงที่ยุงลายแพร่พันธุ์ได้ดี โรคนี้สามารถเกิดได้กับทุกเพศทุกวัย และหากไม่ได้รับการดูแลรักษาอย่างเหมาะสม อาจก่อให้เกิดภาวะแทรกซ้อนรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิตได้ การรู้เท่าทันอาการ สาเหตุ และวิธีป้องกัน จึงเป็นสิ่งสำคัญในการลดความรุนแรงของโรค

โรคไข้เลือดออกเกิดจากอะไร...!!

เกิดจากการติดเชื้อไวรัสเดงกี (Dengue Virus) ซึ่งมี 4 สายพันธุ์ ติดต่อสู่คนโดยการถูกยุงลายที่มีเชื้อกัด ยุงลายมักออกหากินในช่วงกลางวัน โดยเฉพาะในบริเวณบ้าน โรงเรียน และสถานที่ทำงาน ผู้ที่เคยเป็นไข้เลือดออกมาแล้ว สามารถกลับมาเป็นซ้ำได้ และการติดเชื้อซ้ำอาจมีความรุนแรงมากกว่าครั้งแรก

อาการของโรคไข้เลือดออก...!!

• ไข้สูงลอยเฉียบพลัน 39‐40 องศาเซลเซียส ประมาณ 2‐7 วัน ทานยาลดไข้แล้วไข้ไม่ลดลง ปวดกล้ามเนื้อ ปวดข้อ ปวดกระบอกตา ซึ่งบางรายอาจมีอาการชักเกิดขึ้น โดยเฉพาะในเด็กที่เคยมีประวัติชัก
• ปวดศีรษะ ปวดกระบอกตา
• ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อและข้อ
• เบื่ออาหาร คลื่นไส้ อาเจียน
• มีผื่นแดงตามลำตัว แขน หรือขา
• ในบางรายอาจมีอาการรุนแรง ได้แก่ เลือดออกง่าย เช่น เลือดกำเดาไหล เลือดออกตามไรฟัน เป็นต้น มีอาการปวดท้องรุนแรง อาเจียนมาก และมือเท้าเย็น ซึม เหนื่อยง่าย ซึ่งอาจเป็นสัญญาณของภาวะช็อกจากไข้เลือดออก จำเป็นต้องรีบพบแพทย์ทันที

ทั้งนี้อาการป่วยไข้เลือดออกครั้งแรกจะไม่ค่อยรุนแรงมาก แต่หากเป็นครั้งที่ 2 จะเกิดความรุนแรงมากขึ้น ทำให้เลือดออก และช็อกได้ ส่วนการวินิจฉัยโรคในช่วงแรกจะแยกจากอาการไข้ทั่วไปค่อนข้างยาก ต้องตรวจจากการเจาะเลือด ซึ่งหากป่วยเพียง 1‐2 วัน การเจาะเลือดอาจจะไม่พบเชื้อ ต้องใช้เวลา 3‐4 วัน ขึ้นอยู่กับปัจจัยส่วนบุคคลด้วย

การวินิจฉัยและการรักษา..!!

แพทย์จะวินิจฉัยโรคไข้เลือดออกจากอาการ ประวัติ และการตรวจเลือด ปัจจุบันยังไม่มียาที่ฆ่าเชื้อไวรัสเดงกีโดยตรง ส่วนใหญ่จะเป็นการรักษาแบบประคับประคอง เพื่อช่วยชะลอความรุนแรงและแก้ไขภาวะแทรกซ้อนที่เกิดจากการดำเนินของโรคให้พ้นภาวะวิกฤติ การรักษาจึงเป็นการรักษาตามอาการ เช่น

• การให้สารน้ำอย่างเหมาะสม
• การเฝ้าระวังภาวะแทรกซ้อน
• หลีกเลี่ยงยาบางชนิด เช่น ยาแอสไพริน หรือยากลุ่มแก้ปวดที่มีผลต่อการแข็งตัวของเลือด

ป้องกันไข้เลือดออก..!!

• เสริมภูมิด้วยการฉีดวัคซีนป้องกันไข้เลือดออกเดงกี 3 เข็ม สำหรับกรณีเด็กที่มีอายุมากกว่า 9 ปี และเคยเป็นไข้เลือดออกมาแล้ว เพื่อลดความรุนแรงของโรค
• ป้องกันไม่ให้ยุงลายกัด โดยสวมใส่เสื้อผ้าที่ปกปิดมิดชิด ใช้สารไล่ยุงชนิดต่างๆ หรือติดมุ้งลวดใช้กันยุงในห้องนอนแบบมิดชิด
• ทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลายบริเวณบ้านและใกล้เคียง ด้วยการปิดฝาภาชนะที่มีน้ำขังไม่ให้ยุงเข้าไปวางไข่ได้ เปลี่ยนน้ำในภาชนะที่ปิดไม่ได้ เช่น แจกัน ทุกสัปดาห์ ปล่อยปลากินลูกน้ำในอ่างบัว ปรับปรุงสภาพแวดล้อมบริเวณบ้านให้สะอาดปราศจากเศษวัสดุที่อาจมีน้ำขังได้ เช่น ขวดเก่า กระป๋องเก่า เป็นต้น
• ร่วมมือกันดูแลความสะอาดในบ้าน โรงเรียน และชุมชน

ปัจจุบันยังไม่มียาที่สามารถกำจัดเชื้อไข้เลือดออกได้ ดังนั้นการเตรียมรับมือกับโรคที่ดีที่สุด คือ การป้องกันและรักษาอย่างถูกวิธี อย่างไรก็ดี ในช่วงฤดูไข้เลือดออกหากลูกมีอาการไข้สูงหลายๆ วัน คุณพ่อคุณแม่ไม่ควรนิ่งนอนใจ ควรพาลูกมาพบแพทย์ตั้งแต่เนิ่นๆ เพื่อการตรวจวินิจฉัยที่ถูกต้อง เพราะหากมาพบคุณหมอช้าเกินไป อาจมีภาวะช็อกและเสี่ยงต่อการเสียชีวิตได้ในที่สุด